U bent bezoeker nummer:   Site Meter     

Drs. P pagina     Mijn taalblog     Zenmeestermax     Meer dichtsels     onactueel     freakface.com

Wat is zo'n apparaat en hoe fabriceer ik er een?

Het ollekebolleke (een versvorm verfijnd door Drs. P, maar in 1951 bedacht door de amerikaan Anthony Evan Hecht die het de naam 'Double dactyl' gaf) kun je zelfs al wandelend in de middagzon bedenken in je hoofd. Als je ritmegevoel en een levendige fantasie hebt ben je al een stuk op weg! Nu een kort lesje "ollekebolleken":

 

Het ollekebolleke telt twee strofen (coupletjes) van elk vier regels. Het verplichte metrum is de dactylus (Tá-te-te). Dat houdt dus in: één beklemtoonde lettergreep en vervolgens twee onbeklemtoonde, zoals in het woord 'ollekebolleke' (Tá-te-te-Tá-te-te). Elke strofe (couplet) telt zeven dactyli, plus één extra beklemtoonde lettergreep op het einde (Tá-te-te-Tá). Regel 4 en 8 moeten rijmen. Regel 1 bevat het motto, regel 2 geeft het onderwerp. Verder moet regel 6 bestaan uit één zeslettergrepig woord met de klemtoon op de vierde lettergreep. Dit is essentieel voor een ollekebolleke! De lol is dan ook om zulke woorden te vinden. Verder mogen regel 1 en 2, regel 2 en 3, regel 4 en 5 niet in elkaar overlopen.

 

U ziet het; veel regeltjes waar niet van afgeweken mag worden. Naar mijn mening is dát nou juist de uitdaging voor de echte taalpuzzelaars onder ons!

Veel leesplezier en... probeer het zelf eens.

 

ps - U zult hier voornamelijk eigen werk van ollekebollekeliefhebbers Michèl de Jong en Max van Velzen (webmaster) aantreffen.

 

 

(Max 20-09-2008)

 


 

Dactylus! Dactylus!
Olleke bolleke
Tweemaal vier regels
Die rijmen aan 't slot

Kreet, naam en één woord met
Zeslettergrepigheid
Moeilijk te maken, maar
Wat een genot!

(Drs. P)

 

Anthemis Nobilis
(Ook wel kamillekruid)
Bij slapeloosheid, verstopping
En stress

Ook in Bretagne zijn
Onregelmatige
Stoelgangsverschijnselen
Veelal 'a mess'

(Max)
Daluren, piekuren
Onbeperkt beltegoed
Prepaid of af en toe
Opgewaardeerd

Zorgt vaak subiet voor een
Liquiditeitstekort
Voor wie zijn zaken
Op afstand beheert

(Max)
Literatureluurs
Büch de verzamelaar
Schreef heel zijn
Treurig bestaan bij elkaar

Echter, hij loog, zegt zijn
Biografieschrijver
Over de helft
En de rest is onwaar

(Michèl)
Robinson Crusoë
Grote ontberingen
Voedsel- en slaapgebrek
Op de TV

Vrijdag dan eindelijk:
"Eliminatieproef"
Weer een verstekeling
Nu nog maar twee

(Max)

 

Weergaloos! Schitterend!
Prachtige verstechniek!
Hebt u geen schik
In de verzen van Max?

Neen? Uit mijn ogen, gij
Literatuurbarbaar!
Zijt gij deskundig?
Welnee, gij zijt laks!

(Michèl)
Hoog hè, die berg daarginds.
Wil je zijn naam weten?
Po...eh...popo...wacht...
Popókattepel

Nee, senor, wij zeggen
Popocatèpetl
Ja dat bedoel ik
Maar hoog is hij wel

(Drs. P)
Laat ons eens schateren
Meningen snateren
Thans twee jaar later en
Holland in Puin

Laat ons negeren, de
Demoniserende
Erfenis terende
Lijst Pim Fortuyn

(Michèl)
Hier zit een lesje in
Klepperend kunstgebit
Kleine gebreken zijn
Moordend voor lust

Zorg dus dat ook op je
Zevenenzestigste
Alles goed vast zit
Alvorens je kust

(Nantko Schanssema)

 

Hardrijder! Dodenrit!
Menige wegpiraat
Denkt nog alleen aan de
Macht van het stuur

Sprak men voorheen van een
Adrenalinekick
Nu spreekt men slechts van een
Flinke fractuur

(Max)
Feestrede, dankgedicht
Uiting van vrolijkheid
Haal dan meteen de
Expert er maar bij

Heinz Hermann Polzer de
Taalgeschiedkundige
Rijmwerk voor trouw- en
Verjaardagspartij

(Max)
'Dierentuin Blijgaarde?
Ja, 't is met Kooistra hier
Moet u eens luisteren,
Ik ben in nood!

Door uw gebrekkige
Uitbraakbestendigheid
Zit ik hier nu met een
Tijger op schoot!'

(Michèl)
Klein architectenleed
Vlak voor zijn prepensioen
De diagnose was
Bondig en kort:

"Ach, meneer, U heeft een
Appartementscomplex
Moeite met afbouwen
is wat er schort"

(Max)

 

Leve de fijnproever!
Voor je gedichtje, Max
Hartelijk dank!
Je geschrift -zeg ik blij-

Draagt voor de kenners der
Gastronomieverzen
Eeuwig en steeds
Tot de feestvreugde bij

(Michèl)
Buitensport! Bungeejump!
Spring van een hangbrug af
Sportmensen zijn voor de
Duivel niet bang

Sprak men voorheen van een
Adrenalinekick
Nu zegt men slechts nog
Het touw was te lang

(Max)
Eventjes voorstellen;
Polzer de schoonschrijver
Werkt steeds getrouw
Aan zijn vakpoëzij

En is bekend van de
Tachtigerjarenhit
'Knolraap en lof,
Schorseneren en prei'

(Michèl)
Hitler's vertrouweling
Kolonel Stauffenberg
Was met zijn werkgever
Niet erg senang

Zijn lage mate van
Aanslaggevoeligheid
Zorgde voor uitstel
Maar niet al te lang

(Max)
Moeilijk, dat metrum toch!
Tja, die fossielenleer
Past niet in 't Nederlands
Zoals u ziet

Wat wel zou passen is
Paleontology
Maar dat is Engels,
En past hier dus niet

(Michèl)
Grappige bezigheid
Dicht eens een E-mailtje
Leuk, en in
Ollekebollekevorm

Want een bericht is vaak
Onappetijtelijk
Hoor je een rijmwoord
Dan scheelt dat enorm

(Max)

 

Eeuwig de mond gesnoerd
Theo van Gogh vermoord
Is dit een voorbeeld van
Zinloos geweld?

Sta ik nu ook op de
Genomineerdenlijst?
Want ik heb laatst nog mijn
Mening verteld

(Max)
Oostenrijks alpenland
Ötzi het gletsjerlijk
Helmut ontdekte hem
IJskoud en krom

Zelf onderzocht hij de
Mummificatietijd
Net iets te lang; hij kwam
Nimmer weerom

(Max)
Lagere wiskunde
Ingenieur Pieterse
Deze poneerde een
Stelling te Delft:

"Zoek aan de einder een
Coördinatiepunt
Afstandsgewijs is dat
Twee keer de helft"

(Max)
Even citeren wij
Everhard Potgieter:
'Grauw is uw hemel en
stormig uw strand'

Viel door onjuistheid van
Prognosticerende
Teksten als weerman
Al gauw door de mand

(Michèl)
Wonder in Betlehem
Jezus van Nazareth
Jozef roept kwaad als
Maria al perst:

"Hè, wat vervelend zo'n
Middendecemberdag
Vind maar eens woonruimte
Net met de kerst!"

(Max)

 


 

De ollekebollekes hieronder hebben een voetnoot die op zichzelf een ollekebolleke is!

 

Oderint! Metuant!
Keizer Caligula
Toonde zich dikwijls
Een wrede barbaar

Ach, met een voornaam als
Legionairslaarsje
Is dat ook wel te begrijpen,
Nietwaar? *)

*) 't was geen familievriend, deze Caligula. Oma en neef kwamen vroeg aan hun eind. Anderzijds had hij, vrij incestueuselijk, zusje Drusilla zeer lief, naar het schijnt.

(Michèl)

Heerlijk als hoofdgerecht
Kip in 't pannetje
Vers en gezond met een
Glaasje cointreau

Sprenkel de kokende
Tagliatellesaus
Over de kip en bel
EHBO *)

*) Handig bewaaradvies; pluimvee in tupperware, altijd een verse moot kip of kalkoen. Ook onontbeerlijk zijn hittebestendige handschoenen, liefst van een brandvrij katoen.

(Max)

Maak er geen halszaak van!
Joseph I. Guillotin
Zorgde bij velen voor
Pijn in het hoofd

Middels zijn toestel met
Decaputatiekracht
Werd menig kopstuk
Van kopstuk beroofd*)

*) Goed, goed, nog ééntje dan! Deze J. Guillotin, hij was zijn tijd ver vooruit toen hij zei; 'dankzij mijn nuttige decaputatiewerk ga ik de hoofddoekdiscussie voorbij!'

(Michèl)

Maagvullend avondmaal
Knapperig reeboutje *)
At ik met smaak bij
Maison "Taai & Oud"

Eerst nog genoot ik van
Aardbeienschuimgebak
Dus riep de ober:
"Uw reetje wordt koud!"

*) Walnoten grofhakken, pellen en snipperen, bovenkant gladstrijken, peper en zout. Dan nog een eetlepel rozemarijnzaden, bakpapier invetten; klaar is uw bout.

(Max)

 


 

Hier gaan we weer verder met de "standaard" ollekebollekes:

 

Warmte- en stromingsleer
Hoogvlieger Icarus
Bouwde zijn vleugels
Van veren en riet

Kende de basis van
Aërodynamica
Echter het smeltpunt van
Velpon nog niet

(Max)

 

Voetel de staridan
Lichtbruine doempelklief
Proen de pitokkel met
Koele boeliet

Dit is voor u wellicht
Abracadabrataal
Maar met zo'n stroemsel
Bedrakt u subiet

(Max)
Vrienden en kennissen,
Prinsen en oudstrijders
Waren onlangs
Overmand door verdriet

Toen onze anjerprins
Ontegensprekelijk
Herberg 'De Wereld'
Voor eeuwig verliet

(Michèl)
Dit is een blijvertje!
Pamela Anderson
Bergen talent die uit
Kunststof bestaan

Dit heeft een povere
Bio-afbreekbaarheid
Delen van haar zullen
Nimmer vergaan

(Max)
Ieder zijn hobby toch?
Winterse bezigheid
Neem nu bijvoorbeeld de
Bobsleepiloot

Ook al behalen ze
Duizelingwekkende
Snelheden; ik vind het
IJskoud gekloot

(Max)

 

Good against evil, true?
Woods filled with creatures, eh?
Orcs, wizards, hobbits,
Mysterious things...

Interesting, though after
Incomprehensible
Hours of movie I'm
Bored of the Rings

(John McDeigle)

Test je verbeeldingskracht

Zoeken naar antwoorden
Wat als je reizen kon
Sneller dan licht

Eerste conclusie een
Wereldomvattende;
Zelfs met je zaklamp aan
Heb je geen zicht

(Max)

Lastig zo'n spraakgebrek
Simon de stotteraar
Waarschuwt voor naderend
Onheil op straat

P-p-pas op voor die
H-h-h-hondendrol
L-l-l-laat maar, het
Is al te laat

(Max)
Schier onbevattelijk
Grote natuurkrachten
In een moment van het
Leven beroofd

Ik krijg dat beeld van die
Apocalyptische
Bijbelse voorstelling
Niet uit mijn hoofd

(Max)

 

Degelijk voornemen
Prettige feestdagen
Wees weer voorzichtig met
Leden en lijf

12 uur! Neem plaats in een
Vuurwerkbestendige
Kamer en wacht daar op
2005

(Max)
Suske en Wiske toch!
Tante Sidonia
Is verontwaardigd het
Huis uit gestapt

Toen zij de bengels, al
Negenenzestigend,
Naakt op het bed van
Lambik had betrapt

(Michèl)
Spyeghel der Salicheijt
Petrus Diesthemius
Schreef dit juweel in de
Zestiende eeuw

Hoewel briljant zorgt dit
Moraliteitsverhaal
Vaak bij scholieren voor
Menige geeuw

(Max)
Maak er een studie van:
Hollandse plaatsnamen
Want zij zijn vaak met
Historie doorspekt

Ooit was er ophef in
Goejanverwellesluis
(Dit heb ik laatst in een
Proefschrift ontdekt)

(Max)
Grove oneerlijkheid!
Sommige plaatsnamen
Werden geenmaals
Door een oorlog verscheurd

Neemt men bijvoorbeeld eens
Emmercompascuüm,
Dan ziet men dat daar geen
Zak is gebeurd

(Michèl)

 

Altijd klemtoon verkeerd
Nederlands moeilijk zijn
voor allochtonen die
moet integreer

want anders volgt er een
uitzettingsproceduur
maar dat niet geven want
ik kom toch weer

(Jos Lastdrager)

Toeval in wiskunde
Neem nou Pythagoras
Kwam tot zijn (a²)
Driehoeksidee

Zijn fiancé was een
Ongelijkbenige
Hij zag haar hoeken en
Speelde er mee

(Max)

 

Vorig jaar boekenweek:
'Spitzen van Rosenboom'
heb ik gelezen maar
vond er niets aan

Nu is het Wolkers met
gristensjokkerende
lekkere teksten,
laat Jantje maar gaan

 

(Jos Lastdrager)

 

 

Neerlands asielzoekers,
Burger toch in mensen!
Ja, Integreer!
Maak van Holland uw honk!

Doet u dit niet, volgt de
Repatriëringsvlucht!
Keiharde groeten van

                           Rita Verdonk

(Michèl)

 

Puntig en inhoudrijk!
Dubbele dactylus -
Hoogtepunt in de
Vermaakspoëzie

U, Max van Velzen, heeft
Ontegensprekelijk
Wat erbij kijken komt
Onder de knie


(H. Polzer)   Uitleg: hier

Bijbelse wijsheden
Alles is voorbeschikt
Oudtestamentici
Zochten het uit

Volgens de (zeggen ze)
Predestinatieleer
Kun je wel kiezen
Maar helpt dat geen fluit

(Max)

't Is een klein lettertje
Leest het gemakkelijk?
En ook geen rood-witte stok
Naast uw bed?

Waarom heeft u dan een
Blindengeleidehond
(Ook nog betaald door de
AWBZ!)

(Jos Lastdrager)

 
Literatuurgigant
Hugo Brandt Corstius
Leest u eens verder
Dat scheelt weer gezoek

Hij staat al lang onder
Opperlandslievende
Taalfetisjisten
Als Battus te boek

(Max)

Boegbeeld der openheid

Michaël Gorbatsjov

Nu nog in leven maar

Gaat hij ooit heen:

 

Rusten fossielen van

Glasnostosaurussen

Rustig in Rusland

Berustend sereen

 

(Max)
 

Nur wer die Sehnsucht kennt...
Kent u die uitdrukking?
Weltschmertz beschouwt Goethe
Niet als iets raars

Weinig geschikt dus voor
Onheimweemoedigen
Wél weer voor doetjes en
Zelfmoordenaars

(Michèl)

“Zijdezacht zeegesuis”
“Onoorbaar Oorlogsoog”
Kreten die klinken zo
kloek als een klok

Aai toch uw aandrang met
Allitererende
Prooien als prachtige
Panklare prok*

* prok houdt het midden

 tussen prak en brok
 

(Kees)

 

Zeilend cultuurerfgoed

Tall ships en taller ships

Alles komt samen met

Sail Amsterdam

 

Groot is de trend, dus een

Pieremachochelrace

Stond al bij voorbaat niet

Op het program

(Max)

Licht, drank en feestgedruis

Vrolijke kerstdagen

Ik ken een dichter

Die anders verkiest

 

Hij zou met kerst graag door

Feestmaandmistroostigheid

Willen dat hij het

Bewustzijn verliest

(Max)

Fjordenland! Spotprenten!

Middelpunt Mohammed!

Eén zegt: "Een schande!",

De ander: "Nou èn?"

 

Eeuwige machtsstrijd en

Marionettenspel

Wie zal er winnen?

Het zwaard of de pen?

 

(Max)

 

Bush heeft het licht gezien!

Geen terrorisme meer!

Legt zijn plan voor aan de

Veiligheidsraad

 

Morgen cremeer ik het

Moslimprobleemgebied

En dan verstrooi ik de

As van het kwaad

 

(Max)

 

Flora- en faunavraag:

Is het al lente nu?

Zelfs in de keukenhof

Is er niets aan

 

'K heb met een klomp al die

Prematuurbloeiende

Krokussen terug in de

Grond moeten slaan

(Max)

Regeltjes! Regeltjes!

Metende overheid

"Ook van uw veestapel

Wil ik de som"

 

"Graag!" zei boer Bartels met

Boerenverstandknipoog

"Maar heel de stapel valt

Elke keer om!"

 

(Max)

Voer voor romantici

Tarzan de jungleman

Slingert zich voort aan een

Hangende plant

 

Jammer helaas, sinds de

Anti-lianenwet

Tuft hij naar Jane in een

Ouwe Trabant

 

(Max)

Kleinkunst is tanende

Karel de kunstfluiter

Eerst veel succes maar hij

Meldde zich ziek

 

Dit kwam door fluiten en

Lippentuitvaardigheid

(Nee, niet van Karel maar

Van het publiek)

 

(Max)

Nog een gevalletje

Govert de goochelaar

Deed zijn verdwijntruc in

Munstergeleen

 

Weldra ontspon zich een

Variétédrama

Toen zijn publiek in een

Oogwenk verdween

(Max)

Krak! zei de vaatwasser

Bruintje is uitgeteld

Spaargeld + rente +

Rib uit het lijf

 

Dus:

900 + 2017 + 88 = 3005

(Max)

 

 


 

Een kunstwerkje van Michèl:

 

Eindelijk is hij er!                                                                 Wat een teleurstelling!
                                                       Ja, deze Malta-wet *)
Snoert amateurs nu voor altijd                                           Geeft mij een zeer nare smaak in
                                                              De mond

En komt de opbloei der                                                        En boort mijns inziens de
                                                         Archeologische
Wetenschap definitief van                                                  Wetenschap definitief in
                                                             De grond

(Michèl)

*) In 1993 is een nieuwe wet ter bescherming van het archeologisch bodemarchief in werking gesteld, de zogenaamde Malta-wet. Deze houdt kort in dat de verstoorder van de grond het voorafgaande archeologische onderzoek moet betalen en dat sowieso voor ieder bouwproject een gedegen onderzoek uitgevoerd moet worden en het bodemarchief gekarteerd dient te zijn. Hier kleven veel voor- en nadelen aan, en de wetenschap is het dan ook niet altijd met elkaar eens.

 


 

Enkele doorlopende exemplaren:

 

Kerkelijk ollekebolleke;

"Beste gelovigen!
Open uw bundels maar
Blader naar Exodus
Pagina één

U kunt dit vinden in
Deuteronomium
U ziet dat... hé... waar gaat
Iedereen heen?"

Exodus; uittocht dus
Men nam dit letterlijk
Botst deze tijd met het
Bijbelverhaal?

Gaat het hier nu om een
Loyaliteitsconflict
Of laakt de kerk alle
Luister en praal?

Tijd voor een oplossing
Deus ex machina
Rome bedacht; het wordt
Tijd voor wat lol

Voortaan klinkt jolige
Amusementsmuziek
Tijdens de preek en de
Kerk zit weer vol

(Max)
Ballade op het ollekebolleke;

Limericks? Weg ermee!
Haiku's dan? Erger nog!
Waar wij naar zoeken zijn
Verzen pur sang

Dus onze heer schiep het
Ollekebolleke
Dat is genieten,
Het hele jaar lang

Ritme; aantrekkelijk!
Vorm; onweerstaanbaar, toch?
Iedereen met maar een
Greintje fatsoen

Valt vroeg of laat voor de
Ondefinieerbare
Charme die nodigt tot
Lezen en doen

Goed, het is duidelijk;
Lezers en liefhebbers
Van poëzie in haar meest
Pure vorm

Nemen van nu af het
Dactylusmatige
Aan als hun uitlaatklep,
Maatstaf en norm

(Michèl)

Kyoto verdrag;

 

Jan kan 't! Piet kan 't!
Onweersvoorspellingen
Ooit zijn ze veel
Accurater geweest

Tegen die wannabe
Klimatologenkliek
Zeg ik graag:
Schoenmaker, blijf bij je leest!

Onbeperkt zomertijd
Wie is de schuldige
Is het El Niño of
Toch CO
2

IJsvlakten smelten tot
Schaatsersdoorlatende
Pretloze plasjes
Wat kun je er mee

Een protocol dan maar
Moeder Natuur gered
Dus het verdrag van Kyoto
Voltooid

En blijkt de uitkomst een
Uitstootverhógende
Wordt het rechtsmatig op
'noodweer' gegooid!

(Max)

Dynamisch duo;

 

Tanende circusact

Bassie & Adriaan

Grappig en lenig, maar nu

Hoogbejaard

 

Ooit was de clown met zijn

Allememachieskreet

Hoorbaar van Heeze tot

Heerhugowaard

 

Toen kwam de kentering

Ruzie en ziektebeeld

Heel de gezindheid ging

Snel uit het raam

 

Eén noemt de ander een

Acrobatiekfossiel

Ander de één onbekwaam

En infaam

 

Uiterst vermakelijk

Lolbroek en krachtpatser

Jeugdsentiment hield de

Schijn overend

 

Nu dan, helaas, in de

Amusementswereld

Staan ze als Schnabbel en

Babbel bekend

 

(Max)

       

 


 


Bijgedragen aan de totstandkoming van deze site hebben (met veel plezierdichterlijk genoegen):

Max van Velzen, geb. 1964 Driebergen-R. (NL), Alg. opl. (VWO te Utrecht), werkz. Logistics-Manager. Woont in A'dam. Vrijg., liefh. van poëzie. Heiden. Levensgen., treedt sporadisch op.

Michèl de Jong (Pseud. van Michél de Jong). Geb. 1984 Groningen (NL), woonde '84-'88 Groningen, '88-'01 Helmond, '01-'03 Sneek en '03-heden Groningen. 2003 Gymnasiumdiploma, 2004 Archeologiepropedeuse RuG. Studeert, schrijft (in het Engels onder anagram John McDeigle), treedt zelden op.

Tevens dank aan trouwe gastinzender:

Jos Lastdrager, geb. 1947 te 's-Gravenhage (NL), opl. Mulo-A en B, gehuwd 1971, 2 (klein)kinderen, 30 jaar automatiseerder, sinds 8 jaar uurwerkhersteller. Woont in Zoetermeer, speelt gitaar, treedt niet meer op.
 

Indien u één of meerdere ollekebollekes wilt recyclen, hetzij op het internet danwel in gedrukte vorm, voorziet u deze dan van de juiste bronvermelding. De respectievelijke auteurs zouden dit zeer op prijs stellen. Respecteer elkaars werk.

Voor op- of aanmerkingen kunt u mailen naar mailme(at)freakface.com of iets schrijven in mijn gastenboek.

Deze site is een onderdeel van www.freakface.com waar o.a. ook mijn Drs. P-site te vinden is.

Deze site is ook te vinden op: http://poezie-gelegenheden.pagina.nl/ in de rubriek 'Humoristische gedichten'.

Deze site is ook te vinden op: http://poezie.startkabel.nl/ in de rubriek 'overige genres'.

Deze site is het laatst bijgewerkt op 21-10-2008.